Frankowicze czekają latami na pierwszą rozprawę. Co naprawdę dzieje się w sądzie we Wrocławiu

W minionym roku wielokrotnie opisywaliśmy statystyki załatwialności spraw frankowych dla sądów okręgowych, chwaląc przy tym poczyniony przez nie postęp w zakresie opanowania wpływu. Coraz lepszymi frankowymi wskaźnikami epatuje w social mediach Ministerstwo Sprawiedliwości: w I kwartale 2025 roku opanowanie wpływu w I instancji miało wynieść 179,1 proc. Niestety, wcale nie oznacza to, że kryzys objawiający się przewlekłością postępowań został już zażegnany – dowodem niech będzie sytuacja Sądu Okręgowego we Wrocławiu, który właśnie nadesłał nam swoje frankowe statystyki za miesiące listopad i grudzień 2025 roku. Dane są niestety zatrważające i z całą pewnością zaniepokoją frankowiczów czekających w tym sądzie na wyznaczenie terminu pierwszej rozprawy. Szczegóły w tekście.

Z artykułu dowiesz się:

• Ile pozwów frankowych wpłynęło do Sądu Okręgowego we Wrocławiu w listopadzie i grudniu 2025 roku, a także ile takich spraw zakończono w tym samym okresie

• Jak prezentował się stan sędziowskich referatów pod koniec 2025 roku (wyłącznie w odniesieniu do spraw frankowych)

• Jaki był wskaźnik opanowania frankowego wpływu dla SO we Wrocławiu w dwóch minionych miesiącach

• Jakie szanse oraz zagrożenia czekają na Sąd Okręgowy we Wrocławiu, w odniesieniu do spraw frankowych, w 2026 roku.

Sprawy frankowe znów wymykają się sędziom spod kontroli – dane z SO we Wrocławiu mówią same za siebie

Wygląda na to, że krajowemu wymiarowi sprawiedliwości udało się przetrwać największą falę pozwów frankowych – tak przynajmniej wynika ze statystyk obejmujących trzy pierwsze kwartały 2025 roku. W tym okresie w sądach zarejestrowano ok. 73 tys. nowych spraw frankowych – to o niemal 19 procent mniej niż w analogicznym okresie 2024 roku. Systematycznie maleje też liczba toczących się postępowań z tej kategorii. Na koniec 2024 roku było ich ponad 204 tys., tymczasem na koniec września 2025 roku w sądach wciąż pozostawało 182,5 tys. spraw frankowych „na biegu”, co świadczy o tym, że krajowi sędziowie w końcu znaleźli sposób na opanowanie wciąż wysokiego wpływu.

Niestety nie dotyczy to wszystkich jednostek sądowych o strategicznym znaczeniu dla frankowiczów. Przykładem może być Sąd Okręgowy we Wrocławiu, którego statystyki niepokoiły już w 2024 roku. W marcu ur. pisaliśmy, że wskaźnik opanowania frankowego wpływu za cały 2024 rok wyniósł w tamtejszym I Wydziale Cywilnym ok. 50 proc., a w XII Wydziale Cywilnym niewiele więcej, bo ok. 61 proc.

Mogłoby się wydawać, że niższy ogólnopolski wpływ powództw frankowych, zaraportowany w 2025 roku, przełoży się na poprawę tej sytuacji. Nic bardziej mylnego – świadczą o tym statystyki za listopad i grudzień, które otrzymaliśmy z sądu. Możemy się z nich dowiedzieć, że:

• sędziowie I Wydziału Cywilnego SO we Wrocławiu wydali w listopadzie 125 wyroków, a w grudniu 83 wyroki
• frankowa zaległość I Wydziału Cywilnego na koniec 2025 roku wyniosła 4649
• wpływ nowych spraw frankowych w listopadzie uplasował się na poziomie 947, a w grudniu wyniósł 391

Tym samym wskaźnik pokrycia wpływu w sprawach frankowych wyniósł w listopadzie: 13,2 proc., zaś w grudniu: 21,2 proc.

A jak wyglądała sytuacja w XII Wydziale Cywilnym? Cóż, tu również zabrakło fajerwerków, okazuje się bowiem, że:

• sędziowie XII Wydziału Cywilnego SO we Wrocławiu wydali w listopadzie 94 wyroki, a w grudniu 73 wyroki
• frankowa zaległość XII Wydziału Cywilnego wyniosła na koniec roku 4310 spraw
• wpływ spraw frankowych do XII Wydziału Cywilnego wyniósł 203 w listopadzie i 440 w grudniu.

Wskaźnik opanowania wpływu był lepszy niż w I Wydziale Cywilnym, ale trudno tu mówić o sukcesie. Parametr ten wyniósł w listopadzie 46,3 proc., a w grudniu 16,6 proc.

Frankowa zaległość wrocławskiego sądu rośnie, ale sytuacja wciąż jest do opanowania

Dobrą wiadomością jest, że, mimo niskiego wskaźnika opanowania wpływu, frankowa zaległość nie rośnie w lawinowym tempie. Na początku listopada 2025 roku wynosiła bowiem 4645 dla I Wydziału Cywilnego i 4086 dla XII Wydziału Cywilnego. Może to świadczyć o tym, że sporo spraw o symbolu 049 cf zakończyło się w tym okresie zawarciem ugody lub cofnięciem pozwu.

Warto również nadmienić, że sprawy frankowe są rozpatrywane w Sądzie Okręgowym we Wrocławiu również przez II Wydział Cywilny Odwoławczy, w którym wpływ jest jednak marginalny. W listopadzie wydano tam 4 wyroki frankowe, natomiast w grudniu zapadło 5 takich orzeczeń. Listopadowy wpływ to 8 spraw, z kolei w grudniu wydział zarejestrował ich 7. Zaległość rośnie: 1 listopada wynosiła 76 spraw, a na koniec roku na rozpatrzenie czekało ich już 83.

Poniżej prezentujemy listę zawierającą nazwiska sędziów poszczególnych wydziałów, ze wskazaniem miesięcznego frankowego wpływu oraz liczby wydanych wyroków w sprawach o symbolu 049 cf.

1. Wpływ nowych spraw i wydane wyroki – I Wydział Cywilny (XI–XII 2025)

2. Wpływ nowych spraw i wydane wyroki – XII Wydział Cywilny (XI–XII 2025)

W referatach wrocławskich sędziów jest po kilkaset spraw frankowych. Jeśli nic się nie zmieni, ich załatwienie zajmie lata

Rozpatrywaniem spraw frankowych w I Wydziale Cywilnym Sądu Okręgowego we Wrocławiu zajmuje się 13 sędziów, których referaty aż puchną od pozwów przeciwko bankom. Najmniej zasobny we franki referat liczy 109 spraw o symbolu 049 cf i należy do sędzi Anety Fiałkowskiej-Sobczyk. Pozostali sędziowie tego wydziału mają w swoich referatach od 289 do aż 489 spraw frankowych. Najwięcej postępowań z tej kategorii trafia na biurko sędziego Urbaniaka, który w listopadzie wydał 16 wyroków, a w grudniu 6. Uśrednijmy ten wynik i przyjmijmy, że miesięcznie sędzia jest w stanie kończyć wyrokiem 11 spraw frankowych – zachowując takie tempo orzecznicze, byłby w stanie wyzerować swój referat z franków w nieco ponad 3,5 roku, i to tylko przy założeniu, że nie zostaną mu przypisane kolejne sprawy z tej kategorii.

Z kolei sędzia Marcin Śmigiel, który ma w referacie 454 sprawy frankowe, w miesiącach listopad i grudzień zakończył wyrokiem łącznie 10 takich postępowań. Zakładając, że sędzia jest w stanie rozpatrzyć miesięcznie 5 takich spraw, łatwo możemy obliczyć, że wyzerowanie referatu zajmie mu 7,5 roku.

Bardzo podobnie sytuacja wygląda w XII Wydziale Cywilnym – tu również frankami zajmuje się 13 sędziów, ponad miarę obciążonych pozwami przeciwko bankom. Najmniej ufrankowiony referat zawiera 141 spraw z tej kategorii, z kolei największe obciążenie to 435 spraw. Z długim oczekiwaniem w kolejce do unieważnienia umowy muszą liczyć się frankowicze, których sprawy trafią do sędzi Katarzyny Adamskiej, która przy 336 sprawach frankowych w referacie wydaje po 1-2 wyroki miesięcznie. W tym tempie wygaszenie spraw frankowych nastąpi u tej orzeczniczki za 18,5 roku. Jak będzie to wyglądać u pozostałych sędziów, łatwo możemy obliczyć, posługując się danymi z poniższego zestawienia.

Wielkość referatów – I Wydział Cywilny Stan na 31 grudnia 2025 r.

Wielkość referatów – XII Wydział Cywilny Stan na 31 grudnia 2025 r.

Czy sytuacja frankowiczów z Wrocławia może się zmienić na lepsze w 2026 roku?

Na przyszłe tempo orzecznicze Sądu Okręgowego we Wrocławiu oddziaływać będą różne czynniki zewnętrzne, spośród których część będzie stanowić dla tej jednostki szansę, a część zagrożenie. Szansą bez wątpienia może być wyrok, który zapadł w Trybunale Sprawiedliwości UE dnia 22 stycznia 2026 roku. TSUE, ustosunkowując się do pytań prejudycjalnych zarejestrowanych pod sygnaturą C-902/24, potwierdził, że:

• bank może korzystać z zarzutu potrącenia w sprawie o nieważność i zapłatę, twierdząc jednocześnie, że wprowadzona przez niego do obrotu umowa jest ważna i nie zawiera klauzul abuzywnych
• odsetki ustawowe za opóźnienie, należne bankowi od kredytobiorcy, powinny być naliczane dopiero od momentu uprawomocnienia się wyroku dotyczącego nieważności umowy
• odsetki ustawowe za opóźnienie należne konsumentowi nie mogą być ograniczane na skutek podniesionego przez bank zarzutu potrącenia (z wcześniejszych wyroków TSUE wynika, że należy je liczyć od dnia wskazanego w przedsądowym wezwaniu do zapłaty)
• sposób, w jaki sąd podzieli pomiędzy strony koszty procesu (w którym bank podniósł zarzut potrącenia), nie może zniechęcać konsumenta do korzystania z praw przysługujących mu w związku z unijną dyrektywą 93/13.

Dlaczego jest to tak ważny wyrok dla krajowych sądów I instancji? Ponieważ porządkuje kwestię rozliczeń wzajemnych wierzytelności. Okazuje się, że bank może potrącić swoje roszczenie (o zwrot kapitału) z roszczeniem kredytobiorcy (o zwrot świadczenia nienależnego), ale musi brać przy tym pod uwagę, że w ten sposób nie potrąci odsetek ustawowych za opóźnienie. Termin, od którego naliczane są te odsetki, jest różny u konsumenta i przedsiębiorcy. Jasne potwierdzenie tego faktu przez TSUE wzmacnia pozycję procesową konsumentów i zapobiega sytuacji, w której odsetki będą kasowane na skutek powołania się przez bank na zarzut potrącenia.

Po wyroku TSUE w sprawie C-902/24 już nic nie stoi na przeszkodzie, by sądy rozliczały nieważne umowy w ramach jednego procesu. Rozwianie wątpliwości wpłynie pozytywnie również na sytuację sądów II instancji – należy się spodziewać, że kredytobiorcy rzadziej będą składać apelacje, ponieważ zmniejszy się częstotliwość błędnych zasądzeń w przedmiocie korzyści odsetkowej.

Skoro wyrok w sprawie C-902/24 jest dla wrocławskiego sądu szansą, to co jest dla niego zagrożeniem? Cóż, bez wątpienia sporym problemem na drodze do opanowania wpływu mogą być pozwy pochodzące od ex-frankowiczów, a także kredytobiorców posiadających umowy waloryzowane kursem euro, dolara i jena japońskiego.

Jednolita linia orzecznicza zachęca do pozwu te grupy konsumentów, które do tej pory nie były szczególnie zmotywowane do wstępowania na drogę sądową, na przykład przez wzgląd na zakończenie relacji z bankiem lub niewielkie wahania kursu waluty waloryzacji. Po wyroku C-902/24, zwłaszcza w części dotyczącej odsetek za opóźnienie, takie osoby zyskają dobry powód do upomnienia się o swoje prawa, a wrocławski sąd niekoniecznie jest na ten scenariusz przygotowany.

Nie byłby to zresztą odosobniony przypadek: ze zbliżoną sytuacją mamy do czynienia w Sądzie Okręgowym w Warszawie, który ma spektakularny wskaźnik opanowania dla spraw frankowych (wynoszący 210 proc.) i jednocześnie nie jest w stanie poradzić sobie z zaległością spraw powiązanych z kursem innych walut obcych (roczne pokrycie wpływu na poziomie 33,4 proc., wzrost zaległości w ujęciu rdr o 74,8 proc.).

Nie można również ignorować ryzyka generowanego przez pozwy kredytobiorców złotowych, rejestrowane pod symbolem 049 zł (w Sądzie Okręgowym w Warszawie wskaźnik opanowania wpływu dla tych spraw wyniósł w 2025 roku zaledwie 23,6 proc., a zaległość wzrosła z 37 spraw w końcówce 2023 roku do 441 spraw pod koniec 2025 roku).

Chodzi zarówno o sprawy dotyczące sankcji kredytu darmowego, jak i klauzul zmiennego oprocentowania powiązanych z WIBORem, w przypadku których nie ma mowy o choćby zarysie linii orzeczniczej (w lutym ma zapaść pierwszy wyrok TSUE w odniesieniu do wskaźnika WIBOR). Jeżeli wskutek unijnych wyroków wzrośnie skłonność złotówkowiczów do pozywania banków, sądy czeka kolejny kryzys, o trudnej do oszacowania skali, na którego ujarzmienie, jak się wydaje, Ministerstwo Sprawiedliwości nie ma aktualnie żadnego sensownego pomysłu.

PODSUMOWANIE:

Sąd Okręgowy we Wrocławiu w ostatnich miesiącach bardzo słabo radził sobie z opanowaniem frankowego wpływu, mimo że sprawy z tej kategorii są w I instancji rozpatrywane przez 26 sędziów. Można dojść do wniosku, że w tej jednostce bardzo brakuje wyspecjalizowanej sekcji, która zajmowałaby się wyłącznie pozwami przeciwko bankom. Powołanie do życia takiego wydziału byłoby strategicznym posunięciem, zwłaszcza w dobie rosnącego ryzyka prawnego związanego z kredytami w złotówce.

Pewną szansą na rozładowanie kolejek we wrocławskim sądzie może być najnowszy wyrok TSUE, porządkujący kwestie związane z potrąceniem wzajemnych wierzytelności. Wobec jasnego, prokonsumenckiego stanowiska Trybunału, kredytobiorcy nie będą już protestować przeciwko kompensacie wierzytelności, gdyż pozostanie ona bez wpływu na ich korzyści odsetkowe. Otwarte pozostaje pytanie, czy sędziowie z Wrocławia zastosują się do wskazówek Trybunału – to od tego zależy, czy konsumenci będą godzić się z wyrokami uzyskiwanymi w I instancji, czy na skalę masową będą składać odwołania, które z kolei mogłyby pogłębić kryzys w jednostce apelacyjnej.