Frankowicze w Poznaniu: szybciej w I instancji, latami w apelacji – czy ustawa frankowa coś zmieni?

Już nie ponad 200, a „tylko” 170 tys. spraw frankowych toczy się obecnie w krajowych sądach – ta bez wątpienia pozytywna zmiana jest wynikiem oddziaływania kilku czynników, m.in. spadku liczby nowych powództw oraz coraz lepszej dynamiki orzeczniczej, przynajmniej w procesach, w których osią sporu są kredyty pseudowalutowe. Dla kredytobiorców frankowych bardziej niż ogólne statystyki liczy się to, jak efektywna jest praca sądów w poszczególnych miastach, np. w Poznaniu, w którym w 2024 roku powstała pierwsza po warszawskiej sekcja frankowa. Postanowiliśmy sprawdzić, jak z opanowaniem frankowego wpływu radzą sobie obecnie tamtejszy sąd okręgowy oraz sąd apelacyjny. Czy w 2026 roku frankowicze z Poznania mogą skorzystać na ewentualnym wprowadzeniu ustawy frankowej? A może, w świetle obecnych statystyk, tego rodzaju ingerencja legislacyjna stała się już zupełnie zbędna?

Z tekstu dowiesz się:

• Jaki wskaźnik opanowania frankowego wpływu uzyskały w 2025 roku sądy w Poznaniu
• Jak bardzo obciążone frankami są referaty poznańskich sędziów
• Czy to prawda, że sytuacja frankowiczów z poznańskiej apelacji wymyka się spod kontroli
• Co może dać frankowiczom z Poznania ewentualne wprowadzenie specustawy.

Tak poznańskie sądy radziły sobie ze sprawami frankowymi w 2025 roku. Nie obyło się bez niespodzianek

Polscy sędziowie coraz lepiej radzą sobie z opanowaniem frankowego kryzysu: taki wniosek płynie z analizy najnowszych ogólnopolskich statystyk orzeczniczych. Wpływ nowych spraw o kredyty w CHF maleje: w 2025 roku wyniósł 93,5 tys. (w porównaniu do 123 tys. w 2024 roku i 124 tys. w 2023 roku), co w zestawieniu z rosnącą liczbą orzeczeń przełożyło się na spektakularny efekt. Jeszcze pod koniec 2024 roku w sądach mieliśmy ponad 200 tys. spraw frankowych, tymczasem w zaledwie rok liczbę tę udało się zredukować do ok. 170 tys.

W całym 2025 roku sądy rozpatrzyły niemal 127 tys. sporów z tej kategorii, pierwszy raz od początku frankowego kryzysu mamy więc do czynienia z sytuacją, w której załatwialność tych sporów była wyższa od wpływu. Ogólnopolski wskaźnik opanowania wpływu przekroczył w zeszłym roku dla spraw frankowych 135 proc., co jest ogromnym sukcesem, zwłaszcza jeśli weźmiemy pod uwagę, że krajowe sądy wciąż czekają na kilka istotnych orzeczeń TSUE (rozwiewających wątpliwości dotyczące rozliczeń stron nieważnej umowy).

Uczciwość wymaga jednak podkreślenia, że sytuacja w poszczególnych sądach dość mocno się od siebie różni, zarówno pod względem rocznej skali wpływu, jak i zdolności jednostek do jego opanowania. Na pierwszej linii frontu z oczywistych względów są sądy warszawskie, ale nie tylko one musiały sprostać tysiącom podobnych do siebie powództw. Skala tego zjawiska w sądzie poznańskim skłoniła rządzących do powołania w tym mieście wyspecjalizowanej sekcji frankowej, która funkcjonuje już od kilkunastu miesięcy, jak się okazuje, z całkiem niezłym skutkiem.

Frankowa zaległość w Sądzie Okręgowym w Poznaniu wyraźnie maleje: w 2025 rok jednostka ta wchodziła z 11 609 sprawami o symbolu 049cf do rozpatrzenia, a w 12 miesięcy później miała już tylko 7 804 sprawy „na biegu”. W całym 2025 roku sąd załatwił 9 244 sprawy frankowe i jednocześnie otrzymał 5 439 nowych. Wskaźnik opanowania wpływu wyniósł więc ok. 170 proc.

Należy przy tym zaznaczyć, że na frankowe obciążenie w tym sądzie składają się również sprawy zakładane kredytobiorcom frankowym przez banki, a rejestrowane pod symbolem 057 cf. Tutaj, niestety, zaległość wciąż rośnie – na początku 2025 roku wynosiła 2 934, natomiast na końcu 4 241. Opanowanie wpływu w przypadku spraw z tej kategorii to tylko 55,3 proc.

Zupełnie inaczej prezentują się statystyki z poznańskiej apelacji, w której sprawy 057 cf w ogóle nie są, przynajmniej póki co, problemem (w całym 2025 roku do tej jednostki wpłynęło zaledwie 12 spraw zarejestrowanych pod tym symbolem). Tego samego nie można powiedzieć o sprawach 049 cf, w przypadku których zaległość rośnie: na początku 2025 roku wynosiła 5 153, z kolei na końcu 6 804. Wskaźnik pokrycia wpływu w poznańskiej apelacji wyniósł w minionym roku 54,2 proc. (1 952 załatwienia vs. 3 603 nowe sprawy).

Dane z Poznania stanowią więc potwierdzenie tego, o czym od wielu miesięcy mówią zarówno rządzący, jak i eksperci prawni: fala powództw frankowych stopniowo opuszcza sądy I instancji i przenosi się do apelacji, która nie jest jeszcze gotowa na opanowanie tak masowego wpływu.

Tak wyglądał listopad i grudzień 2025 roku w Sądzie Okręgowym w Poznaniu: wpływ i wyroki

Zapytaliśmy Sąd Okręgowy w Poznaniu o dane statystyczne dotyczące spraw frankowych zarejestrowanych i załatwionych w listopadzie i grudniu 2025 roku. W odpowiedzi dostaliśmy szczegółową listę, uwzględniającą statystyki poszczególnych sędziów, którymi dzielimy się poniżej.

W listopadzie ur. wyroki w sprawach frankowych wydało w tym sądzie 55 sędziów, w tym 13 z sekcji frankowej, w której w omawianym miesiącu załatwiono 94 sprawy. Wydajność orzecznicza sędziów była bardzo różna – sześciu wydało po jednym frankowym wyroku, natomiast w jedenastu przypadkach liczba załatwionych spraw frankowych była dwucyfrowa. Należy przy tym mieć na uwadze, że sędziowie spoza sekcji frankowej rozpatrują także sprawy cywilne z innych kategorii, a zatem to, że dany sędzia wydał w listopadzie tylko jeden frankowy wyrok, absolutnie nie oznacza, że na tym zakończył swoją miesięczną aktywność orzeczniczą.

Dużo ciekawszy pod względem zróżnicowania statystycznego wydaje się miesiąc grudzień, w którym frankowe wyroki były wydawane przez 57 sędziów. Rozstrzał orzeczniczej aktywności jest ogromny: dziesięciu sędziów wydało po jednym frankowym wyroku, natomiast u trzynastu wynik był dwucyfrowy. Zdecydowanie najwięcej orzeczeń, bo aż 70, wydał w grudniu sędzia Ryszard Nowak. Na drugim miejscu uplasował się sędzia Sebastian Przymuszała z 29 frankowymi orzeczeniami.

Tak wyglądały frankowe statystyki orzecznicze SO w Poznaniu w listopadzie i grudniu.

Stan sędziowskich referatów na koniec 2025 roku: dane z SO w Poznaniu nie pozostawiają złudzeń

To, czy kredytobiorca może liczyć na szybkie rozpatrzenie jego sprawy przez Sąd Okręgowy w Poznaniu, zależne jest w dużej mierze od… szczęścia, a ściślej rzecz ujmując od tego, do którego referatu ta sprawa zostanie przypisana. Na koniec 2025 roku sprawami frankowymi w poznańskim okręgu zajmowało się 63 sędziów, których referaty były obciążone sporami z tej kategorii w skrajnie różnym stopniu. Na liście mamy sędziów, którzy mają do załatwienia po jednej takiej sprawie, jak i takich, u których frankowa zaległość jest trzycyfrowa. Rekordzistka, sędzia Joanna Przygoda, na koniec ur. miała 875 spraw frankowych w swoim referacie (stan na 14 listopada ur.: 591 spraw). W listopadzie sędzia wydała 3 frankowe wyroki, a w grudniu 8. Nawet jeśli referat sędzi nie będzie zasilany w najbliższych miesiącach kolejnymi sprawami, to przy zachowaniu obecnego tempa orzeczniczego jego wyzerowanie z franków może zająć kilkanaście lat.

Uwagę zwraca również statystyka sędziego Tomasza Sroki, który miał na koniec ubiegłego roku aż 840 spraw frankowych w swoim referacie. W listopadzie ów sędzia zdołał załatwić 2 frankowe sprawy, natomiast w grudniu nie zakończył ani jednej. Pomiędzy 14 listopada a 31 grudnia ur. obciążenie referatu u tego sędziego wzrosło z 591 spraw do wspomnianych 840, co w zestawieniu z jego obecną aktywnością orzeczniczą nie stanowi dla frankowiczów dobrej informacji.

Poniżej pełna lista zawierająca dane dotyczące obciążenia poszczególnych referatów sędziowskich sprawami frankowymi.

Interesującą informacją jest również ta dotycząca sposobu, w jaki dzielone są pomiędzy sędziów nowo rejestrowane sprawy frankowe. Z danych z listopada i grudnia wynika, że nowy wpływ jest dzielony pomiędzy kilkunastu sędziów. W skrajnych przypadkach pojedynczy referat sędziowski jest w miesiącu zasilany przez ponad sto nowych spraw – poniżej prezentujemy szczegółową statystykę dotyczącą wpływu za omawiane dwa miesiące.

Co wiemy o sytuacji frankowiczów w Sądzie Apelacyjnym w Poznaniu?

W Sądzie Apelacyjnym w Poznaniu sprawami frankowymi zajmuje się na tę chwilę 19 sędziów, z czego 4 to sędziowie delegowani przez Ministra Sprawiedliwości z sądu okręgowego. Część sędziów orzekających w tych sprawach pełni dodatkowe funkcje, co może się wiązać z obniżonym współczynnikiem przydziału.

Statystyki z listopada i grudnia 2025 roku są dla kredytobiorców o tyle korzystne, że sugerują poprawę wskaźnika opanowania frankowego wpływu, w porównaniu do danych rocznych, o których pisaliśmy kilka akapitów wcześniej. W listopadzie jednostka załatwiła 202 sprawy frankowe, a otrzymała ich 307, wskaźnik opanowania wpływu wyniósł więc 65,8 proc. Nieco gorzej prezentują się dane z grudnia. W ostatnim miesiącu minionego roku do poznańskiej apelacji wpłynęło znów 307 spraw frankowych. W tym okresie sędziowie wydali 179 frankowych wyroków, zatem wskaźnik opanowania wpływu wyniósł 58,3 proc., czyli o ok. 4 pp powyżej średniej z całego roku.

Ciekawostką jest to, że pomiędzy 30 listopada a 31 grudnia 2025 roku nieznacznie zmalała frankowa zaległość w tym sądzie, z poziomu 6894 do 6804.

Czy ustawa frankowa mogłaby jeszcze coś zmienić w poznańskich sądach?

Jeszcze niedawno można było zakładać, że prace nad ustawą frankową wchodzą w decydującą fazę. Drugie posiedzenie połączonych Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka oraz Komisji Gospodarki i Rozwoju, zaplanowane na 12 marca 2026 roku na godz. 18.00, zostało jednak w ostatniej chwili odwołane, a nowego terminu dotąd nie wyznaczono. To wyraźny sygnał, że projekt utknął na etapie polityczno-legislacyjnym i że wokół proponowanych rozwiązań nadal nie ma ani pełnej zgody, ani wystarczającej pewności co do ich skutków prawnych. Tym samym pytanie nie brzmi już dziś, kiedy ustawa wejdzie w życie, ale czy w ogóle dojdzie do jej uchwalenia w kształcie zbliżonym do obecnego projektu.

Z perspektywy Poznania odpowiedź na pytanie o przydatność tej ustawy nie jest jednoznaczna. W Sądzie Okręgowym w Poznaniu potrzeba interwencji ustawowej wydaje się dziś ograniczona, ponieważ statystyki za 2025 rok pokazują bardzo wysoką sprawność w opanowywaniu wpływu spraw frankowych. Inaczej wygląda sytuacja w Sądzie Apelacyjnym w Poznaniu, gdzie zaległość nadal jest poważnym problemem, a wpływ nowych spraw wciąż przewyższa liczbę załatwień. W tym sensie część rozwiązań proceduralnych przewidzianych w projekcie — zwłaszcza automatyczne zabezpieczenie roszczeń oraz szersze dopuszczenie orzekania na posiedzeniach niejawnych także w II instancji — mogłaby częściowo odciążyć apelację i ograniczyć liczbę incydentalnych sporów procesowych.

Nie oznacza to jednak, że ustawa „uratowałaby” sytuację w poznańskiej apelacji. Po pierwsze, sądy I instancji już dziś poprawiają wyniki bez pomocy specustawy, więc jej znaczenie dla Poznania byłoby przede wszystkim punktowe, a nie przełomowe. Po drugie, wokół projektu narosły poważne kontrowersje, w tym zarzuty dotyczące możliwej niekonstytucyjności niektórych przepisów oraz obawy, że część proponowanych mechanizmów — zwłaszcza związanych z potrąceniem — mogłaby w praktyce komplikować postępowania odwoławcze zamiast je upraszczać. W efekcie najbardziej trafny wniosek jest dziś taki, że ustawa mogłaby w pewnym stopniu pomóc poznańskiej apelacji, ale nie stanowiłaby remedium na cały problem, a w obecnym stanie prac legislacyjnych pozostaje bardziej politycznym znakiem zapytania niż realnym narzędziem szybkiej poprawy sytuacji frankowiczów.

Najkrótsza odpowiedź na Twoje pytanie brzmi więc tak: w Poznaniu ustawa mogłaby trochę pomóc apelacji, ale raczej nie zmieniłaby zasadniczo sytuacji, a dla sądu okręgowego nie wydaje się dziś rozwiązaniem koniecznym.

Obserwuj na Facebooku

PODSUMOWANIE:

Sytuacja sądów w Poznaniu stanowi doskonałe odzwierciedlenie tego, co dzieje się w jednostkach orzeczniczych w całym kraju: sądy I instancji coraz lepiej radzą sobie z opanowaniem frankowego wpływu, co jest związane ze spadkiem nowych powództw i rosnącym tempem orzeczniczym. Frankowa fala zmierza obecnie w kierunku sądów apelacyjnych, które wciąż mają problem z uzyskaniem stuprocentowego pokrycia wpływu. Referaty sędziowskie są obciążone frankami w bardzo nierównym stopniu, co może mieć decydujący wpływ na czas oczekiwania kredytobiorcy zarówno na wyznaczenie terminu rozprawy, jak i na sam wyrok w sprawie.